Gdybym miała wskazać jeden smak, który najbardziej kojarzy mi się z Norwegią, byłyby to właśnie gofry. Norweskie gofry! Nie ma drugiego takiego smaku, który tak szybko przenosiłby mnie z powrotem do Norwegii.
Dlatego poniżej łapcie mój sprawdzony przepis na norweskie gofry. Od razu zaznaczę, że nie jest to mój autorski przepis. Pochodzi ze strony Matprat, czyli w dużym uproszczeniu, takiego norweskiego odpowiednika naszej Kwestii Smaku. Robię go regularnie i wychodzi naprawdę świetnie.
Norweskie gofry: dlaczego są takie charakterystyczne?
Norweskie vafler wyglądają trochę inaczej niż gofry, które najczęściej kupujemy latem nad polskim morzem. Zwykle piecze się je w gofrownicy tworzącej kilka połączonych serduszek. Są miękkie i je się je zarówno ze słodkimi, jak i bardziej wytrawnymi dodatkami.
W Norwegii gofry nie są deserem zarezerwowanym na specjalne okazje. To raczej część codzienności i coś, co bardzo mocno kojarzy się ze wspólnym spędzaniem czasu. Dostaniecie je w kawiarni, górskiej hytcie, podczas zawodów sportowych, a często także po zakończonym dugnadzie.
Dugnad to bardzo norweskie zjawisko. Oznacza wspólną, dobrowolną i nieodpłatną pracę na rzecz lokalnej społeczności. Mieszkańcy mogą razem posprzątać teren wokół bloku, pomalować budynek klubowy, przygotować szkołę przed wydarzeniem albo pomóc przy organizacji zawodów dla dzieci. Po pracy przychodzi czas na kawę, rozmowy i bardzo często właśnie gofry. To trochę nagroda, ale w dużej mierze przede wszystkim pretekst ku temu, żeby jeszcze chwilę pobyć razem i porozmawiać. Samo słowo ma zresztą długą historię i wywodzi się ze staronordyckiego dugnaðr, oznaczającego pomoc lub wsparcie.
I tutaj dochodzimy do kolejnego ważnego norweskiego słowa w tym kontekście, czyli kos. Trudno przetłumaczyć je jednym polskim odpowiednikiem. To coś pomiędzy przytulnością, spokojem i zwyczajną przyjemnością ze spędzania czasu razem. Kubek kawy, coś dobrego do jedzenia, brak pośpiechu i ludzie, z którymi dobrze się czujecie. Norwegowie mają nawet określenie vaffelkos, bo ciepły gofr idealnie wpisuje się właśnie w taki klimat.
Jak widzicie, norweskie gofry są czymś więcej niż tylko słodką przekąską.
Z czym je się gofry w Norwegii?
Możliwości jest naprawdę sporo. Klasyczne dodatki do norweskich gofrów to konfitura, masło, cukier, brunost oraz rømme, czyli gęsta kwaśna śmietana. Bardzo popularne jest też połączenie rømme z konfiturą, szczególnie owocową. Kwaśna śmietana przełamuje słodycz gofra i dżemu, dlatego ten duet naprawdę dobrze się sprawdza.
Co to jest brunost?
A czym jest ten tajemniczy brunost wymieniony wyżej? Brunost dosłownie oznacza „brązowy ser” i jest jednym z najbardziej charakterystycznych produktów norweskiej kuchni. Powstaje z serwatki z dodatkiem mleka i śmietanki, które są długo gotowane i zagęszczane. W trakcie tego procesu masa nabiera brązowego koloru oraz charakterystycznego, słodkawego smaku przypominającego karmel.
Norwegowie jedzą brunost między innymi na pieczywie i właśnie na gofrach. Cienki plaster brunostu położony na jeszcze ciepłym gofrze delikatnie mięknie i razem z kwaśną lub owocową konfiturą tworzy naprawdę świetne połączenie, choć ja nie jestem jego wielką fanką. Za to mój mąż mógłby wcinać gorfy z brunostem i konfiturą malinową bez przerwy!
Jeśli nigdy wcześniej nie próbowaliście brunostu, to gofr jest moim zdaniem bardzo dobrym pomysłem na ten pierwszy raz.
Przepis na norweskie gofry
Poniżej znajdziecie przepis ze strony Matprat, z którego korzystam w domu.
Składniki
- 220 g mąki pszennej
- 90 g cukru
- 1 łyżeczka proszku do pieczenia
- 1 łyżeczka mielonego kardamonu
- 400 ml mleka
- 3 jajka
- 100 g roztopionego masła
Jak przygotować norweskie gofry?
- Krok 1. Do dużej miski wsypcie mąkę, cukier, proszek do pieczenia oraz kardamon i wymieszajcie suche składniki.
- Krok 2. Stopniowo dolewajcie mleko. Nie wlewajcie całego od razu. Dodawajcie je partiami i za każdym razem dokładnie mieszajcie ciasto, dzięki czemu łatwiej uzyskacie gładką masę bez grudek.
- Krok 3. Dodajcie jajka oraz roztopione masło i dokładnie wymieszajcie. Odstawcie ciasto na około 30 minut, żeby masa miała czas odpocząć i zgęstnieć. Jeśli po tym czasie będzie zbyt gęsta, możecie dolać odrobinę mleka albo wody.
- Krok 4. Rozgrzejcie gofrownicę i smażcie gofry partiami. Gotowe przekładajcie na kratkę do wystudzenia lub wcinajcie od razu.
Kiełbaska w gofrze?
Na koniec mała ciekawostka. Jeżeli wydaje Wam się, że brunost na gofrze jest już wystarczająco nietypowy, to zaskoczę Was czymś jeszcze! W Moss, we wschodniej Norwegii, popularnym lokalnym przysmakiem jest pølse i vaffel, czyli kiełbaska zawinięta w gofra zamiast w klasyczną bułkę.
Według lokalnej opowieści wszystko zaczęło się w latach 60., kiedy w jednym z kiosków w Moss zabrakło bułek do hot dogów. Trzeba było jakoś ratować sytuację, więc kiełbaskę zawinięto w gofra. Awaryjne rozwiązanie najwyraźniej spodobało się mieszkańcom, bo pølse i vaffel zostało w Moss na dobre i do dziś jest jednym z najbardziej charakterystycznych lokalnych przysmaków.
Podoba Ci się ten wpis? 🙌 Wesprzyj moją twórczość!
Są takie potrawy, które przestają być tylko jedzeniem i zaczynają kojarzyć się z konkretnym miejscem. Dla mnie tak właśnie jest z norweskimi goframi. Mam nadzieję, że dzięki temu przepisowi i Wy przeniesiecie się choć na chwilę w piękno norweskich fjordów.
A jeśli macie ochotę wesprzeć moją blogową twórczość, możecie postawić mi wirtualną kawę. To dla mnie ogromnie miły gest i wielka motywacja do dalszego pisania. Dziękuję, że doceniacie moją pracę.
